نقش ید در سلامت

žید یک عنصر اساسی برای بقای انسان است. žاین ماده ی غذایی برای رشد و نمو فرد، حتی قبل از تولد، نیز مورد نیاز استه، همچنین این  عنصر  برای سنتز هورمون های تیروئیدی ضروری می باشد.از طرفی هم کمبود و هم افزایش سطح سرمی ید در بدن به هر دلیلی باعث ایجاد مشکلات و  کاهش کیفیت زندگی و حتی در برخی موارد تهدید کننده حیات انسان می باشد.

در این مقاله در مورد کمبود ید و مسمویت با ید و رژیم های غذایی مناسب برای پیشگیری و کنترل آن صحبت می کنیم.

žپیامدهای ناشی از کمبود ید:

žکمبود ید باعث ایجاد  مشکاتی مانند:

  • هایپوتیروئیدیسم

شایع ترین  علائم کمبود ید، هایپوتیروئیدیسم یا کمبود هورمون های تیروئیدی می باشد در واقع هایپوتیروئیدیسم به چند دسته تقسیم میشوند مانند اولیه و ثانویه.

در هایپوتیروئیدیسم نوع اولیه مشکل در خود تیروئید می باشد که یکی از علل کم بودن هورمون های تیروئیدی در این دسته بندی کمبود دریافت ید می باشد، که در نهایت باعث کاهش تولید هورمون های تیروئیدی(T3 وT4) می شوند.

 

  • گواتر

به رشد بیش از حد غده تیرویید گواتر گفته میشود،گواتر ممکن است با عدم تغییر در عملکرد تیروئید یا با افزایش یا کاهش هورمون های تیروئید همراه باشد.

شایع ترین علت گواتر در سراسر جهان کمبود ید در رژیم غذایی است. در ایالات متحده، جایی که استفاده از نمک یددار رایج است، گواتر به دلیل شرایطی ایجاد می شود که عملکرد تیروئید را تغییر می دهد یا عواملی که بر رشد تیروئید تأثیر می گذارد.

طبقه بندی گواتر

درجه بندی شرح
درجه صفر گواتر غیر قابل لمس و غیرقابل رویت است.
درجه 1 توده ای در جلوی گردن قابل لمس است اما در وضعیت طبیعی گردن دیده نمی شود. اگر سر به طرف بالا گرفته شود با انجام عمل بلع توده قابل رویت است و حرکت می کند.
درجه 2 توده قابل رویت در جلوی گردن است که در وضعیت طبیعی گردن نیز دیده می شود و نمایانگر بزرگی تیروئید است و در هنگام لمس احساس می شود.
  • کرتنیسم

بیماری کرتینیسم (Cretinism) نوعی بیماری است که به علت وجود هیپوتیروئیدی از زمان تولد روی می‌دهد.

وجود هیپوتیروئیدی از زمان تولد اغلب ناشی از کمبود ید در دوران جنینی است که موجب عقب افتادگی ذهنی و جسمی نوزاد می‌گردد.

مکانیسم ایجاد بیماری

ناشی از کمبود طولانی مدت ید در دوران جنینی است  مادر نیز ممکن است دچار کم‌کاری تیروئیدی باشد.

 

  • بی کفایتی تولید مثل

ید در تولید و سنتر هورمون های جنسی نقش اساسی دارد.

  • مرگ و میر کودکان

کمبود ید در دوران بارداری و دوران های دیگر زندگی با تغییر در سطح سرمی و تولید و عملکرد بسیاری از هورمون ها باعث ابتلا به بیماریهایی که اگر کنترل و درمان نشوند سلامت فرد را به خطر می اندازد.

  • به مخاطره افتادن توسعه اجتماعی و اقتصادی جوامع

با افزایش بار بیماری و کاهش ضریب هوشی بیماران، هم هزینه ای اضافی بر سیستم سلامت هر جامعه ای وارد میشود و هم مانعی برای توسعه اجتماعی است.

 

علائم کمبود ید

  • خستگی، بی حالی

  • ضعف

  • حساسیت به سرما

  • یبوست

  • خشکی پوست و مو

  • افزایش وزن

متخصص تغذیه و رژیم درمانی اصفهان | رژیم گیاهخواری و بروز بیماری

افراد در معرض خطر کمبود ید

 

سمیت ید

مصرف زیاد ید معمولاً در اکثر افراد سالم به خوبی تحمل می شود و مشکلی ایجاد نمی کند. این در کشورهایی مانند ژاپن و کره که به طور منظم جلبک دریایی غنی از این عنصر می خورند مشاهده شده است.

 عوارض ید اضافی

ید اضافی می تواند منجر به تولید بیش از حد هورمون تیروئید شود و باعث پرکاری تیروئید شود.

علائم

  • افزایش متابولیسم
  • کاهش وزن
  • ضربان قلب سریع یا نامنظم
  • لرزش دست
  • تحریک پذیری
  • خستگی
  • تعریق

نقش تغذیه و رژیم غذایی

داشتن یک رژیم غذایی مناسب که تامین کننده نیازهای فرد از نظر این عنصر حیاتی باشد میتواند هم در پیشگیری و هم در درمان بیماریهایی که به علت کمبود ید یا مقدار اضافی این عنصر  ایجاد شده است نقش مهمی داشته باشد.

منابع غذایی ید

 

žید در خاک و اقیانوس یافت می شود که مقدار آن متفاوت است و بر مقدار ماده معدنی موجود در یک غذا تأثیر می گذارد. این عنصر عمدتاً در غذاهای پروتئین حیوانی و سبزیجات دریایی و به میزان کمتری در غذاهای غنی شده مانند نان، غلات و شیر یافت می شود.

  • جلبک دریایی (نوری، کلپ، کامبو، واکامه)

  • ماهی، صدف ماهی (کاد، کنسرو ماهی تن، صدف، میگو)

  • نمک های خوراکی با برچسب “یددار”

  • لبنیات (شیر، پنیر، ماست)

  • تخم مرغ

  • جگر گاو

  • مرغ

  • شیر خشک تقویت شده برای نوزادان

لبنیات خوراکی مفید برای تغذیه افراد دیابتی

متخصص تغذیه با توجه به شرایط بیمار با تنظیم یک رژیم غذایی مناسب باعث بهبود علایم و کنترل بیماری میشود و حتما این افراد تحت نظر متخصص تغذیه باشند.

برای کسب اطلاعات بیشتر و دریافت رژیم انلاین از طریق واتساپ یا اینستاگرام با ما در ارتباط باشید:

 

Whatsapp:  0930 895 0913

Instagram: @dr_radfardiet

 

error: Content is protected !!
تما حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به دکتر محمد رادفر می باشد.

طراحی ، بهینه سازی سایت و سئو اصفهان توسط دیجیتال مارکتینگ کلینیک24